5/5 - (2 امتیاز)

وزیر صنعت، معدن و تجارت اعلام کرد که ثبت سفارش 133 هزار خودرو انجام شده است، اما در عین حال اعلام کرد که 50 هزار دستگاه خودرو در گمرکات کشور در انتظار ترخیص و تحویل قرار دارند. به گزارش روزنامه دنیای اقتصاد:

اظهارات وزیر صمت اما چند پرسش را در ذهن افکار عمومی ایجاد می‌کند. نخست اگر 50هزار دستگاه خودرو در گمرکات کشور وجود دارد، چرا ترخیص و تحویل نمی‌شوند؟ پرسش دوم اینکه چرا آمار ارائه‌شده از سوی وزیر صمت، با آمار اخیر گمرک و اظهارات چندی پیش وزیر اقتصاد همخوانی ندارد؟

همچنین، سؤالی مطرح شده که این 50 هزار دستگاه خودرو از کجا تأمین شده‌اند؟ آیا بانک مرکزی این ارز را تخصیص و پرداخت کرده است؟ یا واردکنندگان خود دست به کار شده‌اند؟ در کنار تمام این پرسش‌ها، یک ابهام و پرسش کلی هم وجود دارد که چگونه به طور ناگهانی آمار ورود خودرو به گمرکات کشور در نخستین ماه سال با این شدت بالا رفته است؟

از زمان ابلاغ آیین‌نامه واردات خودرو در شهریور ۱۴۰۱ تا به امروز حدود ۲۰ ماه گذشته است، در حالی که واردات مطابق با وعده‌ها پیش نرفته و روندی بسیار کند دارد. حتی اگر بپذیریم که واقعاً 50 هزار دستگاه خودرو در حال حاضر مهمان گمرکات کشور است، این عدد نه با وعده‌هایی که سیاستگذار داده است (از جمله واردات ۲۰۰ هزار دستگاهی تا پایان بهار ۱۴۰۲) همخوانی دارد و نه با برنامه‌های اجرایی مانند فروش ۳۳ هزار دستگاه خودروی خارجی به مردم.

به گفته وزیر صمت، کل ثبت سفارش انجام‌شده برای واردات خودرو، ۱۳۳ هزار دستگاه است و تنها ۳۰ درصد این تعداد وارد گمرکات کشور شده است. این آمار را با وعده‌ای که سیاستگذار پس از ابلاغ آیین‌نامه داده بود و گفته بود ۱۰۰ هزار دستگاه خودرو تا انتهای ۱۴۰۱ و ۱۰۰ هزار دستگاه دیگر هم تا آخر بهار ۱۴۰۲ وارد می‌شود، مقایسه می‌کنیم.

مقایسه نشان می‌دهد که تنها یک پنجم تعداد خودروهایی که قرار بود وارد شود، مهمان گمرکات کشور است و حتی میزان ثبت سفارش با وعده ۲۰۰ هزار دستگاهی نیز همخوانی ندارد. همچنین، با در نظر گرفتن گذشت ۲۰ ماه از ابلاغ آیین‌نامه خودرو، در این بازه زمانی به طور متوسط ماهی تنها ۲۵۰۰ دستگاه خودرو وارد کشور شده است. در حالی که در کشور روزانه بالای چهار هزار دستگاه خودرو تولید می‌شود. تفاوت این دو آمار از دو جهت اهمیت دارد. اولاً، با این واردات، شعار تنظیم بازار خودرو با کمک واردات، عملی نمی‌شود. دوماً، واردات محدود فعلی هرگز خطری را برای تولید داخل ایجاد نخواهد کرد و واردات تا رسیدن به خط قرمز تولید داخل راه زیادی دارد.

اما درباره پرسش نخست – چرا ۵۰ هزار خودروی وارداتی به گمرک (به گفته وزیر صمت) ترخیص و تحویل نمی‌شوند – باید بخش ترخیص و تحویل را از هم جدا کنیم. طبق قوانین گمرک، برای ترخیص هر کالایی از جمله خودرو، واردکننده باید اظهارنامه را به گمرک تحویل دهد. در این اظهارنامه مواردی مانند مشخص کردن منشأ ارز و همچنین تاییدیه‌های مورد نیاز برای واردات هر کالا، ذکر می‌شود و گمرک در صورت تأیید آن، مجوز ترخیص را صادر می‌کند.

با توجه به این قاعده، ۵۰ هزار خودروی وارداتی به گمرک پس از تحویل اظهار

نامه از سوی واردکنندگان و تأیید آن از سوی گمرک، امکان ترخیص دارند. بنابراین عدم ترخیص ۵۰ هزار خودروی مورد ادعای وزیر صمت، احتمالاً با موضوع اظهارنامه در ارتباط است. به عبارت دیگر، ممکن است اظهارنامه این خودروها از سوی واردکنندگان به گمرک ارائه نشده باشد، یا اظهارنامه‌ها در دستور کار بررسی هستند یا گمرک آنها را رد کرده است.

اگر فرض کنیم که اظهارنامه‌ها تا کنون ارسال نشده‌اند، احتمالاً دلیل این امر با مسائل ارزی مرتبط است. ممکن است واردکنندگان به دلیل عدم تخصیص ارز یا تردید درباره اینکه بانک مرکزی ارز تخصیص‌داده‌شده را پرداخت خواهد کرد، در تحویل اظهارنامه خودروهای وارداتی تعلل می‌کنند.

روند معمول آن است که واردکنندگان خودرو پس از تعیین‌تکلیف تخصیص ارز از سوی بانک مرکزی، خودروهای مورد نظرشان را وارد گمرک می‌کنند. پس از ترخیص ارز از سوی بانک مرکزی، دو گزینه پیش روی واردکنندگان است. یا اینکه با پرداخت خود ارز را تأمین کرده و پس از واردات، ارز تخصیص‌داده‌شده‌شان را از بانک مرکزی دریافت می‌کنند. یا منتظر دریافت ارز از بانک مرکزی می‌مانند و پس از آن، اقدام به واردات می‌کنند.

اما اتفاقی که گاهی رخ می‌دهد این است که واردکنندگان به‌طور ارادی اظهارنامه خودروهای وارد‌شده را به گمرک ارائه نمی‌دهند، زیرا بانک مرکزی ارز تخصیصی آنها را پرداخت نمی‌کند. در واقع آنها دچار تردید می‌شوند که اگر اظهارنامه را ارائه دهند و خودروهایشان را ترخیص کنند، آیا بانک مرکزی باز هم ارز تخصیص‌داده‌شده را پرداخت می‌کند یا حالا که واردکنندگان خود ارز را تأمین کرده‌اند، این را توفیقی اجباری تلقی کرده و ارزی به آنها پرداخت نمی‌کند؟ به دلیل همین تردید است که واردکنندگان خودرو معمولاً خودروهای وارد‌شده را تا زمان تعیین‌تکلیف قطعی ارز اختصاصی بانک مرکزی، اظهار نمی‌کنند. بنابراین، شاید ۵۰ هزار دستگاه خودروی وارداتی مورد ادعای وزیر صمت نیز درگیر همین موضوع باشد.

به طور خلاصه، با وجود فرضی که ۵۰ هزار دستگاه خودرو در گمرکات کشور وجود دارند، تا زمان ارائه اظهارنامه، عملاً امکان ترخیص آنها وجود ندارد. در واقع، خودروی اظهار نشده در گمرک، به نوعی حکم خودروی وارد‌نشده را دارد. اما برای پرسش دوم – چرا همه خودروهای ترخیص شده تحویل داده نشده‌اند – ممکن است با مسائلی مانند پروسه شماره‌گذاری خودروها در ارتباط باشد. به گفته معمول، پروسه شماره‌گذاری یک خودروی تازه‌وارد نزدیک به ۴۵ روز طول می‌کشد.

 

ناهماهنگی آمار واردات

اما یک سوال و ابهام دیگر که درباره حضور 50 هزار دستگاه خودرو در گمرکات کشور وجود دارد، ناهمخوانی این آمار با آمارهای گمرک و وزیر اقتصاد است. گمرک کشور در اوایل امسال اعلام کرد که در سال گذشته حدود 11 هزار و 300 دستگاه خودرو به ارزش 224 میلیون یورو وارد شده است. همچنین وزیر اقتصاد اعلام کرد که 20 هزار دستگاه خودرو در آستانه ورود به گمرکات کشور قرار دارند. احسان خاندوزی هم اعلام کرد که در سال قبل 17 هزار و 30 دستگاه خودرو وارد گمرکات کشور شده است. به گفته او، از این تعداد، 11 هزار و 300 دستگاه ترخیص شده و نیمی از آنها پلاک شده‌اند.

با توجه به این دو آمار، اگر فرض کنیم طی حدودا دو هفته‌ای که وزیر صمت خبر از واردات 20 هزار دستگاه خودرو به کشور داده، واقعا این تعداد خودرو وارد گمرکات شده باشند، باز هم با آمار وزیر صمت همخوانی ندارد. وزیر صمت می‌گوید 50 هزار خودرو در گمرک است، حال آنکه با تجمیع 20 هزار خودرویی که فرض کرده‌ایم در دو هفته گذشته و 17 هزار خودروی وارداتی سال گذشته، جمع آنها به 37 هزار دستگاه می‌رسد. تازه از این عدد باید 8 هزار خودروی تحویلی به متقاضیان را که دیگر در گمرک نیستند، کم کرد. با این حساب، آمار گمرک و وزیر اقتصاد می‌گوید در حال حاضر نهایتا باید 29 هزار دستگاه خودرو در گمرکات کشور وجود داشته باشد.

به‌هر‌حال وجود ابهامات و پرسش‌های مطرح‌شده در این گزارش نشان می‌دهد پروسه واردات خودرو به دلیل خطاهای سیاستگذار، به‌خصوص دستوری کردن واردات و بر هم زدن روال سابق که کارکرد نسبتا درستی داشت، روند مناسبی ندارد و به‌نوعی هم واردکنندگان و هم متقاضیان خودروهای خارجی، سردرگم شده‌اند. قرار بود با کمک واردات خودرو، بازار تنظیم شود و قیمت‌ها بشکند، اما هیچ‌کدام از این اتفاقات فعلا رخ نداده است و به نظر می‌رسد رانتی جدید نصیب بازار شده است.

 

منبع : دنیای اقتصاد

“جدیدترین اخبار خودرو را در کار مگز دنبال نمایید ” 

به اشتراک بگذارید:

administrator

پرنیان هستم و اینجا قراره با قلم خودم دنیای خودروهارو به کلمات تبدیل کنم

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

چهار × پنج =