عدد اکتان چیست؟
عدد اکتان معیاری از مقاومت سوخت در برابر احتراق خودبهخودی یا «ناک» است، هرچه عدد اکتان بالاتر باشد، سوخت دیرتر مشتعل میشود و اجازه میدهد احتراق دقیقاً در زمان تعیینشده توسط شمع رخ دهد. این کنترل باعث کاهش ضربههای ناگهانی و ناک میشود.
طبق گفته سازمان بازرسی کیفیت و استاندارد ایران بنزین معمولی دارای اکتان 87 – بنزین سوپر 95 می باشد.
چرا موتورهای جدید به اکتان بالاتر نیاز دارند؟
موتورهای مدرن، بهخصوص موتورهای توربوشارژ و موتورهای با نسبت تراکم بالا، در شرایطی کار میکنند که فشار و دمای سیلندر بسیار بالاست. این شرایط احتمال احتراق زودهنگام سوخت را افزایش میدهد؛ بنابراین نیاز به سوخت با مقاومت بیشتر در برابر احتراق خودبهخودی وجود دارد؛ بنابر این استفاده از بنزین معمولی احتمال بوجود آمدن ناک را بالا می برد.
عوامل مؤثر در نیاز به اکتان بالا:
- نسبت تراکم (Compression Ratio) بالاتر
- وجود توربوشارژ، سوپرشارژ و تویین توربو
- سیستم تزریق مستقیم سوخت (GDI)
- تنظیمات پیشرفته زمانبندی جرقه و ولتاژ شمع
برای مثال خودرو های آلمانی با تکنولوژی جدید مثل BMW 730Li، خودروهای کره ای، خودرو های چینی و ایرانی هر کدام بسته به نوع موتور اکتان بوستر ومکمل سوخت مخصوص خودرا نیاز دارند
اکتان بوستر چیست و چگونه کار میکند؟
اکتان بوستر یک مکمل سوخت است که برای افزایش عدد اکتان بنزین طراحی میشود. این محصولات معمولاً شامل ترکیباتی هستند که سرعت و نحوه احتراق را کنترل کرده و از احتراق زودهنگام جلوگیری میکنند.
بیشتر بخوانید: اکتان بوستر چیست؟|ساختار شیمیایی|کاربرد و نحوه استفاده|معرفی انواع برند
مزایای کاربرد اکتان بوستر:
- کاهش ناک و صدای کوبش موتور
- حفظ توان موتور در شرایط بارگذاری بالا (سربالایی های شدید)
- بهبود راندمان احتراق و گاهی کاهش مصرف سوخت (بسته به نوع موتور و برند اکتان بوستر)
- افزایش شتاب
- نرم کار کردن موتور
نقش ECU و سنسور ناک
در خودروهای امروزی، ECU با استفاده از سنسور ناک، صدای احتراق نامنظم را تشخیص میدهد و زمان جرقه را تغییر میدهد تا از آسیب جلوگیری کند. اگر سوخت همیشه اکتان پایینی داشته باشد، ECU مجبور میشود مداوم زمان جرقه را عقب بیندازد؛ این کار باعث افت توان و افزایش مصرف سوخت میشود. به همین دلیل است که پیشنهاد می شود که در هنگام رانندگی حالت اسپرت را فعال کنید که باعث افزایش مصرف سوخت می شود و به هیچ عنوان توصیه نمی شود چرا که باعث زود تر مستهلک شدن موتور می شود.
آیا اکتان بوستر میتواند جایگزین بنزین سوپر شود؟
اکتان بوستر میتواند بهعنوان یک راهحل اقتصادی عمل کند، اما بهطور کامل جایگزین بنزین با اکتان مناسب نیست. بهترین حالت این است که از بنزین استاندارد مطابق توصیه سازنده استفاده شود و در صورت کمبود اکتان یا مواجهه با بنزین بیکیفیت، مکمل استاندارد اضافه گردد.
همچنین بخوانید: 5 برند معتبر اکتان بوستر
نشانههایی که خودرو به اکتان بوستر نیاز دارد
اگر هنگام شتابگیری یا حرکت در سربالایی ها با کولر روشن، صدای کوبش میشنوید یا افت قابلتوجه توان دارید، ممکن است سوخت اکتان کافی نداشته باشد، باید بدون تعلل خودرویتان را به نمایندگی یا تعمیرگاه مجاز برسانید تا از آسیب های دیگه جلوگیری کنید.
سایر علائم:
- افزایش مصرف سوخت به صورت محسوس
- روشن شدن چراغ چک با کدهای مرتبط با ناک
- لرزش یا احساس ناپایداری در دورهای بالا
- شنیده شدن صدای تق تق از موتور
- کاهش توان و قدرت موتور در هنگام حرکت در شیب با کولر روشن
تأثیر اکتان و اکتان بوستر بر اجزای مکانیکی موتور
احتراق ناپایدار و ناک میتواند فشارهای ضربهای ناگهانی ایجاد کند که به پیستون، شاتون، میللنگ و یاتاقانها آسیب میرساند. استفاده از سوخت مناسب و در مواقع لازم افزودن اکتان بوستر میتواند عمر این قطعات را افزایش دهد و هزینههای نگهداری را کاهش دهد؛ بنابر این بی توجهی به این مشکل موجب بوجود آمدن خسارت های بیشتری به موتور خودرو یا موتور سیکلت شما شود.
اکتان بوستر حاوی MMT بریزیم یا نه؟
در سال 2005 اتحادیه اروپا استفاده از MMT در بنزین و افزودنی های بنزین را ممنوع اعلام کرد، دلیل آن تاثیرات مخرب بر سیستم اگزوز، کاتالیست و تشکیل رسوب در اجزای موتور می شود. از دیگر معایب MMT برای انسان، بروز مشکلات حاد تنفسی، برونشیت و آسم است.
توصیه می شود از اکتان بوستر هایی که فاقد MMT هستند استفاده کنید تا هم به خودرو، بدن خود و محیط زیست آسیب کمتری برسانید.
نمونه اکتان های فاقد MMT بازار
- اکتان بوستر آمریکایی لوکاس
- اکتان بوستر آمریکایی گاموت
- اکتان بوستر بلژیکی وینز + مکمل سوخت سوپرمیوم وینز
نکات مهم هنگام استفاده از اکتان بوستر
- از محصولات دارای استاندارد و برند معتبر استفاده کنید
- دُز مصرف را طبق دستور سازنده رعایت کنید—اضافهروی لزوماً بهتر نیست
- ترکیب چند مکمل مختلف را همزمان توصیه نمیکنیم
- آگاه باشید که عملکرد مکمل موقتی است و با پر کردن باک بعدی ممکن است کاهش یابد؛ در بلندمدت، استفاده از بنزین با اکتان مناسب بهترین گزینه است
پرسشهای متداول (FAQ)
۱. آیا استفاده از اکتان بوستر برای همه خودروها مفید است؟
بله؛ در اکثر خودروها افزودن اکتان بوستر استاندارد با دُز مناسب مشکلی ایجاد نمیکند، اما همیشه بهتر است دستورالعمل سازنده خودرو و محصول را بررسی کنید.
۲. چند وقت یکبار باید از اکتان بوستر استفاده کرد؟
در شرایطی که بنزین با اکتان مناسب در دسترس نیست، میتوان هر بار یا هر چند باک از آن استفاده کرد. برای استفاده روزمره، بهتر است از بنزین با اکتان توصیهشده سازنده بهره بگیرید.
۳. آیا اکتان بوستر باعث تمیزی سیستم سوخت میشود؟
بعضی ترکیبات مکمل ممکن است خواص پاککنندگی داشته باشند، اما هدف اصلی اکتان بوستر افزایش عدد اکتان است، نه پاکسازی کامل سیستم سوخت؛ برای تاثیر گذاری حداکثری باید از ترکیب اکتان بوستر و مکمل سوخت استفاده نمایید.
4. اکتان بوستر چی بریزم؟
بسته به نوع موتور، تکنولوژی آن، تنفس طبیعی یا توربو دار بودن خودرو اکتان بوستر مناسب خودروی شما تعیین می شود. برای مشاوره با متخصصان این حوزه می توانید به وبسایت نوین صنعت مراجعه فرمایید.
نکته تخصصی
استفاده مداوم از سوخت با اکتان پایین و تنظیمات مکرر ECU (تأخیر جرقه) میتواند منجر به افت کارایی کاتالیزور و افزایش آلایندگی شود، و همینطور مستهلک شدن اجزای موتور گردد بنابراین توجه به کیفیت سوخت، هم از نظر عملکرد و هم از نظر محیطزیست اهمیت دارد.



1 نظر